جستجو و یافتن معادل فارسی لغات عربی رایج در زبان پارسی
آبان (در فارسی افغانستان: عقرب) هشتمین ماه سال خورشیدی است که همواره ۳۰ روز دارد و از روز ۲۱۷م سال آغاز شده و در روز ۲۴۶م سال پایان مییابد و دومین ماه فصل پاییز است.
برج فلکی آبانماه برج عقرب (کژدم) است که هشتمین برج فلکی از دائرةالبروج است. نماد ماه آبان، کژدم (در انگلیسی Scorpio) نامیده میشود.در گاهشماری رسمی ایران نام این ماه از نام ماه هشتم گاهشماری اوستایی نو که در اوستایی اَپَم نام دارد، برگرفته شدهاست. در گاهشماری زرتشتی دهمین روز هرماه نیز آبان نام دارد و در آبانروز از آبانماه، جشن آبانگان برگزار میشود. برخی ایزد این ماه را تیشتر و برخی این ماه را متعلق به ایزدبانو آناهیتا میدانند.
معنا
آبان به معنی ایزد نگاهبان آب، فرشته موکل بر آب، آببان میباشد.
آبان در زبان و گاهشماری دیگر
در گاهشماری میلادی این ماه با شروع ماه اکتبر آغاز میشود و در تقویم شمسی افغانستان برج عقرب نامیده میشود.
رویدادها
اعتراضات آبان ۱۳۹۸ ایرانمناسبتها
روز آمار و برنامهریزی
روز کوروش کبیر
روز نوجوان
جشن هالووین [۳۱ اکتبر]آبان روز، جشن آبانگان
روز دانش آموز
روز فرهنگ عمومی
جشن میانه پاییز
روز ملی کیفیت
روز کتاب و کتابخوانی
روز جهانی فلسفه [سومین پنجشنبه ماه نوامبر، آخرین پنجشنبه آبانماه (در اکثر سالها)]نامگذاریها
زادروزها
۱
۱۰۶۷ - نادرشاه افشار
۱۳۱۹ - پله، بازیکن فوتبال برزیلی.
۱۳۳۰ - محمدرضا آل ابراهیم، نویسنده و پژوهشگر ایرانی، اهل استهبان.
۱۳۳۷ - علی کردان، وزیر استیضاح شده کشور ایران در دولت احمدینژاد (درگذشت ۱ آذر ۱۳۸۸).
۱۳۴۸ - سیاوش مفیدی، بازیگر ایرانی.۲
۱۳۰۷ - زادروز سید محمد بهشتی، سیاستمدار و روحانی (درگذشت ۷ تیر ۱۳۶۰).
۱۳۶۳ - زادروز سید علی طباطبایی، بازیگر سینما و تلویزیون (درگذشت ۸ شهریور ۱۳۹۴).۳
۵۵۵ سال قبل از میلاد - سالروز تولد کوروش کبیر شاه ایرانیان۴
۱۲۹۸ - محمدرضا پهلوی، پادشاه دودمان پهلوی. (درگذشته ۱۳۵۹).
۱۲۹۸ - اشرف پهلوی، خواهر محمدرضا پهلوی.
۱۳۲۶ - ناصر فرهنگفر، نوازندهٔ تنبک (درگذشته ۱۳۷۶).
۱۳۴۴ - اسماعیل براری، تهیهکننده و کارگردان.
۱۳۶۲ - محمد منصوری، بازیکن فوتبال.۵
۱۳۱۱ - نیکو خردمند، گوینده و بازیگر (۱۳۸۸).۶
۱۳۳۵ - محمود احمدینژاد.
۱۳۱۹ - چنگیز جلیلوند.
۱۲۹۶ - شمس پهلوی (درگذشته ۱۳۷۴)).
۱۳۶۱ - سینا سرلک.۷
۱۳۴۰ - فاطمه معتمدآریا، بازیگر ایرانی.
۱۳۵۸ - مجتبی شیری، بازیکن فوتبال اهل ایران.
۱۳۶۳ - احسان خواجه امیری، خوانندهٔ ایرانی.۸
۱۳۵۱ - امیرحسین صدیق،بازیگر ایرانی
۱۳۳۹ - دیگو آرماندو مارادونا، بازیکن فوتبال آرژانتین.۹
۱۳۳۹ - رضا پهلوی، شاهزاده و ولیعهد ایران.۱۰
۱۳۰۳ - مرتضی احمدی، بازیگر، گوینده و خوانندهٔ ایرانی.
۱۳۵۲ - آیشواریا رای، بازیگر هندی.
۱۳۶۱ - محرم نویدکیا، بازیکن فوتبال اهل ایران.
۱۳۶۷ - سحر محمدی، خواننده آواز سنتی ایرانی.۱۱
۱۲
۱۳
۱۳۵۸ - علیرضا آذر،شاعر۱۴
شیلا خداداد
۱۵
۱۶
۱۷
علی کریمی، فوتبالیست
۱۸
۱۹
۲۰
۲۱
۱۲۷۶-نیما یوشیج،شاعر و پدر شعر نو۲۲
۲۳
۱۳۶۰- مهدی یراحی، خواننده، آهنگساز۲۴
۱۳۶۵- امیرعباس گلاب، خواننده، آهنگساز، نوازنده۲۵
۲۶
۱۳۲۹-محمد شمس لنگرودی،شاعر، پژوهشگر و بازیگر
۱۳۵۲-حامد بهداد،بازیگر۲۷
۲۸
۱۱۸۳ - ملا محمد اشرفی، (درگذشت ۴ بهمن ۱۲۷۶) مرجع تقلید و فقیه شیعی قرن ۱۳ قمری- لترگاز بهشهر۱۳۶۸ - مهدی رجبیان، آهنگساز، نوازنده سهتار و زندانی سیاسی۲۹
۱۳۱۹‐محمدعلی سپانلو ،شاعر و منتقد ادبی
۱۳۶۲-محمد مهدی دل خواسته ،فیلمساز ، عکاس۳۰
درگذشتها
۱
۱۲۱۳ – فتحعلی شاه قاجار، پس از ۳۶ سال و ۸ ماه حکومت، در سفر اصفهان، مدفون در قم.
۱۲۹۹ – فرصتالدوله شیرازی، ادیب، شاعر، موسیقیدان، استاد صرف و نحو و منطق و هیئت و ریاضی و حساب.
۱۳۲۹ – محمدحسین لقمانادهم، ملقب به لقمانالدوله و معین الاط با پزشک ایرانی
۱۳۵۶ – سید مصطفی خمینی، پسر سید روحالله خمینی.
۱۳۸۸ - رزا منتظمی، استاد آشپزی و نویسنده کتاب «هنر آشپزی» (زادهٔ ۱۳۰۱).
۱۳۹۳ - مرتضی پاشایی، نوازنده، آهنگساز، تنظیم کننده و خواننده (زاده ۲۰ مرداد ۱۳۶۳ - درگذشته ۲۳ آبان ۱۳۹۳ بر اثر سرطان معده)
خواننده۲
۳
۴
۵
۶
۷
۸
۹
۱۰
۱۳۵۸ ‐ سید محمدعلی قاضی طباطبایی، روحانی ایرانی و اولین شهید محراب
۱۳۷۰ - هوشنگ بهشتی، بازیگر ایرانی۱۱
۱۲
۱۳
۱۴
۱۵
۱۶
۱۷
۱۸
۱۹
۲۰
۲۱
۲۲
۲۳
۲۴
۲۵
۲۶
۱۷۹۶ - کاترین کبیر، امپراتوریس شهیر روسیه.
۱۳۴۶ - امجد زهاوی، فقیه و قاضی شرعی عراقی.
۱۳۴۷ - ابراهیم پورداوود ایرانشناس معاصر، اوستاشناس، نخستین مترجم فارسی اوستا و استاد فرهنگ ایران باستان و زبان اوستایی در دانشگاه تهران.
۱۳۸۸ - نیکو خردمند، گوینده و بازیگر ایرانی (زادروز ۵ آبان ۱۳۱۱)
۲۰۰۶ - فرانس پوشکاش، مربی و بازیکن مجارستانی۲۷
۲۸
۲۹
۳۰
جستارهای وابسته
پیوند به بیرون
منابع
مناسبتهای آبانماه ساعت و تقویم رسمی ایران
لغتنامهٔ دهخدا، سرواژهٔ آبان.